Skip to main content

Wat is CADASIL?

CADASIL is een erfelijke ziekte van de kleine bloedvaten in de hersenen. CADASIL betekent Cerebrale Autosomaal Dominante Arteriopathie met Subcorticale Infarcten en Leukoencefalopathie.

Patiënten met CADASIL krijgen hierdoor op vaak relatief jonge leeftijd last van herseninfarcten (beroertes) en problemen met plannen, geheugen en concentratie.

Wat is de oorzaak van CADASIL?

CADASIL wordt veroorzaakt door een verandering in de erfelijke code (DNA) van het NOTCH3-gen. Door deze DNA-verandering wordt het NOTCH3 eiwit verkeerd aangemaakt. Het eiwit gaat hierdoor stapelen in de wand van de kleine bloedvaten in de hersenen. Met schade aan de kleine bloedvaten van de hersenen als gevolg.

Hierdoor krijgen sommige delen van de hersenen minder bloed en daardoor minder zuurstof. Een tekort aan zuurstof in de hersenen is de oorzaak van de meeste klachten en verschijnselen.

Vanaf welke leeftijd ontstaan de symptomen bij CADASIL?

De klachten en verschijnselen bij CADASIL ontstaan op de volwassen leeftijd.  De leeftijd waarop de eerste klachten ontstaan verschilt tussen patiënten. De  beginleeftijd wordt vooral bepaald door de specifieke DNA-verandering in het NOTCH3- gen. Dit is namelijk niet voor elke CADASIL patiënt hetzelfde.

Sommige DNA-veranderingen in het NOTCH3-gen geven een ernstig beloop met een  gemiddelde beginleeftijd van ongeveer 50 jaar. Andere DNA-veranderingen geven een  milder beloop met een gemiddelde beginleeftijd van rond het 65e jaar.

Welke klachten kunnen er optreden bij CADASIL?

De meeste patiënten met CADASIL krijgen in de loop van hun leven een of meerdere  TIA’s en kleine herseninfarcten. Een ander veel voorkomende klacht is achteruitgang van het denkvermogen. Dit kan uiteindelijk leiden tot vasculaire dementie. Ongeveer de  helft van de patiënten heeft migraine met aura.

Daarnaast hebben sommige patiënten  last van stemmingsproblemen zoals depressie. Patiënten hebben na verloop van tijd  steeds meer hulp nodig bij hun dagelijks functioneren. Bij sommige patiënten is de  ziekte moeilijk te herkennen, omdat de achteruitgang geleidelijk gaat en er niet altijd  TIA’s of herseninfarcten zijn.

Kenmerken CADASIL:

  • TIA’s en herseninfarcten
  • Problemen met overzicht houden
  • Problemen met je aandacht ergens bijhouden
  • Problemen met onthouden
  • Migraine met aura
  • Somberheid of depressie
  • Dementie

Voor meer informatie over de klachten en verschijnselen bij CADASIL, zie ook: Wat is CADASIL? – Hersenstichting 

Behandeling voor CADASIL

Op dit moment is er geen behandeling voor CADASIL waarmee de ziekte kan worden genezen. Wel kan de arts zorgen dat je minder last hebt van bepaalde klachten. Bijvoorbeeld door je medicijnen te geven tegen migraine.

Het is ook belangrijk om niet te roken, en de bloeddruk regelmatig te laten controleren door de huisarts.

Erfelijkheid

Hoe erf je CADASIL?

Ieder kind van een patiënt met CADASIL heeft 50% kans (1 op 2) om de ziekte te hebben  geërfd . Zonen en dochters hebben evenveel kans. Dit heet autosomaal dominante  overerving. 

LUMC

LUMC CADASIL expertisecentrum

Voor mensen die vragen hebben over diagnostiek, erfelijkheid of zorg rondom CADASIL, kun je terecht bij het Expertisecentrum Erfelijke Hersenvaatziekten (EC-EHZ) van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC). Dit expertisecentrum biedt gespecialiseerde zorg aan patiënten met CADASIL en hun familieleden.

Daarnaast wordt er binnen het LUMC wetenschappelijk onderzoek naar CADASIL gedaan, gericht op betere kennis, behandeling en toekomstperspectief.

Meer informatie over zorg en onderzoek bij het LUMC vind je op hun website:

LUMC

Onderzoek naar CADASIL

Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) werken aan een innovatieve aanpak om CADASIL bij de bron aan te pakken. Met geavanceerde technieken zoals exon skipping en CRISPR/Cas9 onderzoeken zij of het mogelijk is om de genetische afwijking te corrigeren en de vorming van schadelijke eiwitten te stoppen. Deze ontwikkelingen bieden perspectief op het afremmen of mogelijk voorkomen van de ziekte.

Op Cadasil.eu volgen en publiceren wij deze en andere ontwikkelingen op de voet, zodat patiënten, naasten en zorgverleners toegankelijke en actuele informatie kunnen vinden over onderzoek en voortgang.

Nieuwe methode brengt ernst en stadia van erfelijke hersenvaatziekte CADASIL in kaartOnderzoek

Nieuwe methode brengt ernst en stadia van erfelijke hersenvaatziekte CADASIL in kaart

Onderzoekers van het LUMC hebben in samenwerking met wetenschappers van over de hele wereld een…
16 december 2024
Subsidie toegekend aan vervolgonderzoek naar immuuntherapieNieuwsOnderzoek

Subsidie toegekend aan vervolgonderzoek naar immuuntherapie

n het kader van haar subsidieprogramma "Op Weg Naar Genezing" heeft de Hersenstichting financiering toegekend…
25 januari 2024
Status van de DiViNAS studieOnderzoek

Status van de DiViNAS studie

Het einde van de reeks onderzoeksdagen in het kader van de DiViNAS-studie is in zicht.…
23 november 2020
Publicaties over NOTCH3 mutaties in de algemene bevolkingOnderzoek

Publicaties over NOTCH3 mutaties in de algemene bevolking

De Leidse onderzoeksgroep heeft recent twee artikelen gepubliceerd waarin wordt beschreven dat NOTCH3 mutaties die…
23 november 2020
Promotie Gido Gravesteijn met proefschrift over CADASILOnderzoek

Promotie Gido Gravesteijn met proefschrift over CADASIL

Dr. Saskia Lesnik Oberstein (co-promotor), Dr. Gido Gravesteijn, Prof. Dr. Annemieke Aartsma-Rus (promotor) en Dr.…
23 november 2020
Oproep CADASIL onderzoek – DiViNAS-studieOnderzoek

Oproep CADASIL onderzoek – DiViNAS-studie

Gezocht: Mannen en vrouwen met een NOTCH3-mutatie (CADASIL) – 20 jaar en ouder. Voor onderzoek…
23 mei 2020
Platform CADASIL

Veel gestelde vragen

Ik heb CADASIL, wat kan ik doen?

  • Jaarlijks bloeddruk, suiker en cholesterol laten controleren door de huisarts of  door een medisch specialist 
  • Als er al (neurologische) symptomen zijn: periodieke controles laten doen bij een  neuroloog in de eigen omgeving en bij het expertisecentrum erfelijke  hersenvaatziekten van het LUMC (genetica@lumc.nl). 

Ik heb CADASIL, wat moet ik vooral niet doen?

  • Roken wordt sterk afgeraden, omdat dit een ongunstige invloed heeft op het  beloop van de ziekte 
  • Bij de pakken neer gaan zitten. Blijf lichamelijk actief, blijf onder de mensen.  Probeer te genieten van plezierige dingen en van wat wél kan.

Ik heb de erfelijke aanleg voor CADASIL, wat kan ik doen als ik een kind wil krijgen?

Er zijn verschillende mogelijkheden om te voorkomen dat een kind CADASIL overerft: Erfelijkheid.nl: Kinderwens.

Een van de mogelijkheden is de Preïmplantatie Genetische Test (PGT) waarbij er bij embryo’s gekeken wordt of ze aangedaan zijn of niet:  https://www.pgtnederland.nl 

Kan ik iets bij me dragen voor geval van nood?

De stichting Platform CADASIL geeft een pasje uit (formaat van een betaalpasje), dat mensen met CADASIL bij zich kunnen dragen.

Als er in geval van nood medische hulp  nodig is, kunnen hulpverleners de informatie op dat pasje gebruiken om te weten wat zij  moeten doen en waar zij meer informatie kunnen vinden over CADASIL.

Informatie of jouw verhaal delen?

Mis je een onderwerp, heb je ideeën of wil je gewoon iets met ons delen? Deel jouw verhaal of ervaringen. Laat het ons gerust weten via het contactformulier.

Samen zorgen we ervoor dat lotgenoten elkaar kunnen blijven vinden en ondersteunen.